dreier2222

Zo’n toen jaar geleden kwam ik in een oude legger van de New York Times een recensie tegen, gedateerd 19 oktober 1913 van een tentoonstelling van werken van de Amerikaanse schilderes Katherine S. Dreier (1877-1952). Daar hing ook haar doek The Avenue: Nordwijk-Binnen.  De tentoonstelling was geheel gewijd aan de werken van Dreier en werd gehouden in The Macbeth Gallery op Fifth Avenue in NYC. Ik heb me indertijd drie slagen in de rondte gezocht naar een afbeelding van dat schilderij en nooit gevonden.  Ik schreef er een stukkie over en dat stukkie kom ik nu weer tegen. Een nieuwe zoektocht en tien jaar later is er op internet blijkbaar veel bijgekomen, want ik heb hem nu in één klap te pakken, zij het met toevoeging van nieuwe bijnamen: The Avenue, Holland (also called The Avenue: Nordwijk-binnen), now called Landscape with Figures in Woods. Ik kan niet plaatsen welke plek in Noordwijk hier is vastgelegd. Ik weet ook niet waar en waarom Katherine in Noordwijk verbleef. Het werk dateert in elk geval van 1912 en het ziet er zo uit:

Katherine_Sophie_Dreier_-_Landscape_with_figures_in_woods_-_ca__1911_or_1912

Nog wat verder peurend in de krochten van internet kom ik zelfs de catalogus tegen van bovengenoemde tentoonstelling. Integraal, zij het dat het maar om 3 blaadjes ging. Die vondst zadelt me onmiddellijk weer op met een nieuw probleem: de catalogus vermeldt nog twee andere werken uit ‘Nordwijk-binnen’: Rozenhof en The Garden, beiden ook in Noordwijk geschilderd. Een nieuwe zoektocht heeft nog geen enkel beeld van die schilderijen onthuld. Over tien jaar nog maar eens proberen.

dreier2

Intussen was Katherine Sophie Dreier een razend interessante tante. Ze was van rijke komaf en dat stelde haar in staat om haar leven zo ongeveer helemaal in dienst te stellen van de moderne kunst. Ze was in de Verenigde Staten dé voorvechtster van de Europese avant-garde die ze had leren kennen op één van haar vele reizen naar Europa. Samen met Man Ray en Marcel Duchamp stichtte ze in New York het eerste museum voor moderne kunst, de “Societé Anonyme”. Katherine Dreier liet Amerika op die manier kennis maken met het kubisme, het constructivisme, expressionisme, futurisme en dadaïsme. Ze introduceerde kunstenaars als Man Ray, Marcel Duchamp, Kandinsky Klee, Schwitters en Leger in New York. Ze was gek op Mondriaan en in Parijs ging ze graag langs bij Gertrude Stein en Picasso. Haar maecenas-achtige activiteiten en onstuitbare verzameldrift verdreven haar eigen talent en ambities in de schilderkunst naar de achtergrond, hoewel dat wat mij betreft uitermate betreurenswaardig was.

Dreiers Societé Anonyme zou nog vóór de Tweede Wereldoorlog voorbij worden gestreefd door het Museum of Modern Art (MoMa) in NYC, hoewel sommigen beweren dat de collectie in wezen gebaseerd was op wat al in de Societé Anonyme was samengebracht. Maar veel delen uit de collectie van de Societé werden door Katherine Dreier nagelaten aan Yale University, waaronder dit prachtige schilderij The Blue Bowl  (dat verder niks met Noordwijk van doen heeft, maar toch):

dreierwww

Ze bleef een kleurrijke dame tot haar dood in 1952. Daarvan moge ook onderstaande foto getuigen, die op latere leeftijd van haar genomen werd.

dreier44545