IMG_0356

Op JBEEN verschijnt dit herdenkingstegeltje bij gelegenheid van het 100 jarig bestaan van de Geertruida kleuterschool in 1962. In de couranten van 1862 kan ik zo gauw niks over het ontstaan van de school opdiepen. We weten inmiddels wel dat de school helemaal niet meer bestaat, dus een 200-jarig bestaan zit er niet meer in, de tegelklei kan in de kast blijven. De Geertruida-school was volgens mij een kleuterschool op protestantse leest geschoeid (ofschoon de naam ‘Geertruida’ misschien wel verwijst naar een heilige van kattelieke snit).  Kattelieke kinderen – zoals ik – zaten echter bij de nonnen aan de Bronckhorststraat. Maar ook die school bestaat niet meer, zoals kleuterscholen in het algemeen niet meer bestaan. Waarom niet? De Wikipedia geeft het antwoord:

In Nederland was de kleuterschool tot en met 1985 een onderwijsvorm, die samen met de lagere school een voorloper was van het huidige basisonderwijs. De kleuterschool kende twee klassen: een eerste klas: voor kinderen van 4-5 jaar (is vergelijkbaar met de huidige groep 1 van de basisschool) en een tweede klas: 5-6 jaar (groep 2). Na de tweede klas ging het kind naar de eerste klas van de lagere school.

Kleuterscholen werden aanvankelijk bewaarschool of fröbelschool genoemd, naar de Duitse pedagoog Friedrich Fröbel. Voorbereidend lager onderwijs was een meer officiële naam. In 1956 kwam er een wet die het kleuteronderwijs en de subsidiëring daarvan regelde. Verplicht is het nooit geweest, kinderen van 4 en 5 jaar waren nog niet leerplichtig. In 1985 kwam de Wet op het Basisonderwijs waardoor de kleuterscholen werden samengevoegd met de lagere scholen (waar ze vaak al een samenwerking mee hadden of vlakbij waren gehuisvest). Er kwam toen een afweging wie de directeur van de nieuwe basisschool moest worden: het hoofd van de lagere school of de hoofdleidster van de kleuterschool. De laatste waren overwegend vrouwen, de eerste overwegend mannen. Soms koos men een typische “polder-oplossing”: een tweehoofdig directeurschap. Later raakte deze strijd op de achtergrond. Voor twee- en driejarige kinderen is er tegenwoordig de facultatieve peuterspeelzaal.