Blog9062: Die Ossewa

Het is een mooie kaart van “Die Ossewa” aan de Duinweg. De kaart was uitgegeven door ene S.Miedema aan de Duinweg nummer 7 en dat was niet toevallig ook het precieze adres van Die Ossewa. Want Sipke Miedema (1896-1976) was ook de eigenaar van deze – aanvankelijke – jeugdherberg of ‘trekkershuis’. Hij kwam oorspronkelijk uit Amsterdam en staat bij Hans Montanus te boek als ‘metselaar, leider jeugdherberg, hotelier.’ Hij was overigens ook president-kerkvoogd van de Hervormde Gemeente in Noordwijk aan Zee

In 1983 – maar toen had Sipke zijn zaak waarschijnlijk al overgedaan aan zijn zoon – hield Die Osewa op familiebezit te zijn en werd het – inmiddels geupgrade – hotel/pension overgenomen door een lokale agent van politie, die blijkbaar nog eens een draai aan zijn carrière wilde geven.

De foto is daarom ook zo aardig omdat er ook het voetpad is te zien dat onderaan de Duinweg parallel liep ter hoogte van de bollenvelden die daar lagen. Achterop de kaart staan nog enkele omineuze mededelingen: “Wil je de trommel in de schuur zetten, koffie zit in de melkkoker (?).”

Ossewa is overigens de Afrikaander benaming voor een ossenwagen. Het betrof door ossen voortgetrokken wagens, vergelijkbaar met Europese huifkarren. Men spande lange rijen ossen twee-aan-twee voor de wagens. De ossenwagen werd geromantiseerd als het vervoermiddel bij uitstek waarmee de Boeren van 1830-1850 hun “Grote Trek” vanuit de Kaapkolonie naar het Zuid-Afrikaanse binnenland volbrachten (de betreffende Boeren werden dan ook ‘Voortrekkers’ genoemd). Daarmee is de ossenwagen nog steeds een symbool van blanke, Zuidafrikaanse kolonialen, die terug wensen te denken aan voor hen gunstige tijden.

In mijn jongere tijden zongen we een liedje over de ossenwagen. In het Zuidafrikaans, want daar draaiden we onze handjes en tongetjes niet voor om:

refrein:

Hup mijn blonde, hup mijn zwarte

Trekken jongens allemaal

Hup mijn blonde, hup mijn zwarte

Voor ’t avond is, bereiken wij de kraal

Rij maar an Ossewa, rij maar an

Zing mijn liedje, terwijl de wielen gaan

’t Mooiste noontjie uit die stad

Ruil ik nie voor mij boerenschat

Rij maar an Ossewa, rij maar an

refrein

Rij maar an Ossewa, rij maar an

Zing mijn liedje, terwijl de wielen gaan

’t Mooiste noontjie uit die stad

Ruil ik nie voor mij boerenschat

Rij maar an Ossewa, rij maar an

refrein

Zie ook een eerder bericht over Die Ossewa: https://hetnoordwijkblog.wordpress.com/2009/09/21/nw-126-ossewa/

Waarom de jeugdherberg/het hotel-pension “Die Ossewa heette, weet ik niet. Omdat het aanvankelijk – naast jeugdherberg – ook wel ‘trekkershuis’ heette zou e.e.a. kunnen refereren aan de ‘Voortrekkers’ in Zuid-Afrika die voortdurend op pad waren om hun Boerenstaat uit te breiden. In die zin had men het met een knipoog ook ‘Voortrekkershuis’ kunnen noemen.