12312

Blijkbaar was er in Noordwijk in 1846 een Vrouwen Vereniging van Weldadigheid, een liefdadigheidsinstelling, die waarschijnlijk de armen van Noordwijk bedeelden met af en toe een borstrok en een stukje vlees. Ik schijf het een beetje raillerend op, maar verenigingen als deze waren – samen met kerkelijke instanties – de enigen die zich over armoede en tekortkoming ontfermden. De verzorgingsstaat was nog heel ver weg. Maar op 19 december van dat jaar ontving de Vereniging een koninklijke donatie van 50 gulden.

Het koningshuis deed overigens vaker mee aan deze vormen van liefdadigheid. Van Koning Willem I is bekend dat hij de armen hoogstpersoonlijk tot zich liet komen in Den Haag, waar hij hen dan grif een rijksdaalder of twee toestopte. Ook zijn zoon Willem II deed hieraan mee. Deze laatste was gehuwd met de Russische Grootvorstin Anna Paulowna, of in goed Russisch: Анна Павловна, de dochter van Tsaar Paul I. Zij was het die de Noordwijkse vrouwen met een paar tientjes had bedacht.

Anna was opgegroeid aan het Russische Hof en wist wel hoe een Koningin zich moest gedragen. Zij was volgens tijdgenoten erg statelijk en majesteitelijk. Haar huwelijk was verder niet zo heel erg gelukkig: ze had vrijwel continue problemen en ook ruzie met haar man, Koning Willem II én met haar schoonvader Koning Willem I. Na de dood van Willem II in 1849 moest ze tot haar spijt afstand doen van haar koningstitel. Ze ging verder als Koningin-Moeder door het leven en wist in die hoedanigheid weer in een nieuwe vete te belanden, nu met haar opvolgster en schoondochter, Koningin Sophie. Ze stierf in 1865 op 70-jarige leeftijd.

Ik denk dat de leden van de Noordwijkse Vrouwen Vereniging van Weldadigheid getreurd zullen hebben om haar dood. Die 50 gulden van de Koningin waren misschien niet veel, maar de Vereniging ontleende er in ieder geval koninklijke goedkeuring aan, en dat was ook nooit weg.

anna