Valeri Jakovlevitsj Brjoesov (Russisch: Вале́рий Я́ковлевич Брю́сов) (1873 – 1924) was een Russische dichter, prozaschrijver, dramaturg, vertaler, criticus en historicus. Hij was een van de grondleggers van het Russisch symbolisme. Ik laat het verders even over aan de Wikipedia:
Van 1895 tot 1899 publiceerde Brjoesov vier bundels met symbolistische poëzie, welke hem een leidende plaats bezorgde in de nieuwe Russische literatuur in het begin van de vorige eeuw. Van 1904 tot 1909 was hij redacteur van “Vesy”, het bekende tijdschrift van de symbolisten. Hij reisde in de periode voorafgaand aan de Eerste Wereldoorlog veel naar het Westen en vertaalde in die tijd ook veel werken van Westerse schrijvers in het Russisch. In die periode kwam het ook tot een breuk tussen Brjoesov en de andere grote Russische symbolist Andrej Bjely, onder meer vanwege hun rivaliteit om het het tweederangs schrijfstertje Nina Petrovskaja.
Na 1917 bood Brjoesov zijn diensten aan de Bolsjewieken aan. Terwijl de andere symbolisten beseften dat hun tijd voorbij was en hun toevlucht zochten in het Westen, werd Brjoesov censor van de jonge Sovjetstaat. In 1919 werd hij lid van de Communistische Partij en schreef gedichten in de geest van de revolutionaire romantiek. Van 1921 tot zijn dood in 1924 stond hij aan het hoofd van het Hoger Instituut voor Literatuur in Moskou, dat jonge talenten opleidde.
Bij dit citaat twee aanvullende opmerkingen:
Waar Nina Petrovskaja hierboven nogal denigrerend en kort-door-de-bocht wordt weggezet als ‘een tweederangs schrijfstertje’ is het toch goed om te weten dat juist zij misschien wel het grootste slachtoffer werd van al dat gedoe met Brjoesov en die andere symbolist Bjely. Ze werd depressief, greep naar de drank en de drugs en pleegde uiteindelijk zelfmoord in Parijs. Bjely en Petrovskaja komen beide voor in de semi-autobiografische roman De Vuurengel van Brjoesov, naar welk boek vervolgens ook menig opera is gecomponeerd.
En de andere opmerking: bij zijn reizen naar West Europa in de periode vóór de Eerste Wereldoorlog, deed Brjoesov ook Nederland aan en wel in het bijzonder Scheveningen, Leiden en Noordwijk. In Scheveningen en Noordwijk zou hij – naar verluidt – nog weeïg-sentimentele gedichten hebben geschreven over de zee, maar ik kan nergens ook maar één relevante regel terugvinden. Helaas., wie helpt? En intrigerend: waarom kwam Valeri Jakovlevitsj eigenlijk naar Noordwijk? Had hij hier ontmoetingen met iemand (Verwey?)? Kwam hij met de tram en waar verbleef hij?
BLOGnoordwijk (Heimatsammlung) 