foto  Zo popperig als het torentje van de NH Kerk aan zee nu geschilderd is (roodbruin met witte biezen), zo popperig is het nooit geweest. In mijn tijd was het torentje in zijn geel van kleur, maar dáárvoor was het onbestemd (want er waren alleen maar zwart-wit foto’s). Misschien dat het toen (eind 19e eeuw) ook roodbruin van kleur was, maar van die witte biezen hadden ze toen gelukkig nog niet gehoord. Er zat toen ook nog geen hek op de trans van de toren – er waagde zich toch niemand op die trans bij wind van zee- en in ieder geval was dat hek (toen het er eenmaal kwam) niet zo scherp wit getekend als het tegenwoordig is.

Je kunt je natuurlijk wel het apezuur restaureren aan oude gebouwen, maar naar welke tijd restaureer je een monument überhaupt terug? Naar zijn oorsprong? Of naar een moment in de tijd waarvan jij denkt dat het er allemaal op zijn mooist uitzag? Of restaureer je naar de toekomst? Maak je van een monument iets dat er nooit geweest is?