foto"O Nederland let op uw saeck" is een oorspronkelijke tekst van Adrianus Valerius, opgenomen in zijn bundel "NEDERLANDTSCHE GEDENCK-CLANCK. Kortelick openbarende de voornaemste geschiedenissen van de seventhien Neder-Landsche Provintien, ‘tsedert den aenvang der Inlandsche beroerten ende troublen, tot den Jare 1625." De bundel verscheen al in 1626 en de heldhaftige liederen waren vooral bedoeld om het volk te wapenen met moed en geesteskracht om de Spanjool te bestrijden, die in naam van de Paus en de Koning van Spanje meende hier zijn regime te moeten vestigen.

"O Nederland let op uw saeck
 De tijd en stond is daar (…)
 Neemt acht op uwer landen staat:
 Uw volk en steden meest
 Zijn sterk en daar is raad en daad
 Van ouds altijd geweest".

Begin mei 1940 nog werden in Noordwijk de jaarlijkse bloemenfeesten gehouden. Het dorp werd dan onder meer vol gelegd met de meest fraaie bloemmozaïeken, nijvere stukjes huisvlijt, die nog later vooral ook werden uitgebuit voor reclamedoeleinden door ondernemende middenstanders en grotere bedrijven. Prinses Juliana en Prins Bernard bezochten de feesten en niemand was zich blijkbaar bewust van de grote dreiging die al als een schaduw over Nederland – en Noordwijk – aan het vallen was.

Behalve dan de manschappen van het Nederlandse leger die ingekwartierd lagen in de oude RK Jongensschool "St.Jeroen" aan de Zeestraat in Noordwijk. Hun oproep, gebaseerd op de oude songtekst van Valerius (zij het dat men abusievelijk de ‘w’ van ‘uw’ vergeten was), was niet van actualiteit en zorg gespeend en had bij alle onheil dat een paar dagen later zou volgen een even waarschuwende als ontroerende betekenis. De rest is geschiedenis.

De kastanjebomen op de speelplaats zijn jong en staan er nog beschermd bij. Twintig jaar later toen ik er op school kwam hadden ze de oorlog al zelfbewust overleefd en waren ze uitgegroeid tot stevige knoesten met machtige kruinen. Nu zijn ze allemaal weg (ik weet niet waar ze gebleven zijn). De speelplaats is ook weg en de school wordt juist dezer dagen aangevallen door Grote IJzeren Monsters die met opengesperde bekken alle geschiedenis gaan opvreten die zich hier heeft afgespeeld. Ook mijn geschiedenis.

O Noordwijk, let op uw saeck.