Het komt regelmatig voor dat grote vissen uit de bocht vliegen en dan stranden op de Nederlandse kust, ook in Noordwijk. Meestal komt het nog wel tot een fotootje in de krant ook. Maar deze walvis zwom zich het Noordwijkse strand op 28 december 1614, “Dag van Onnozele Kinderen”. Dit dier deed in onnozelheid niet voor die kinderen onder, want waarom stoom je anders zo de verkeerde kant op? En niet eens een foto in de krant, want er was nog geen foto en er was nog geen krant.
Deze ‘foto’ verscheen pas 12 jaar later en werd – onder de titel "Gestrande Potvis bij Noordwijk" geschilderd door ene Hans Savery. Hans moest het hele voorvalletje uit zijn hoofd doen. Misschien dat hij zich nog waarnemende dorpelingen uit Noordwijk had laten voorlichten, maar toch. Die dorpelingen in hun zondagse goed zijn nog tot daar aan toe en die bomschuiten die rond de vis zwermen misstaan zeker niet. Maar dat groot-opgetuigde koopvaardijschip of dat marineschip rechts zo dicht onder de kust, dat lijkt me niet realistisch en zelfs onmogelijk vanwege de hoge zandbanken in de branding. Het oude dorp links in een duinkom verscholen is ok, maar die duinen lijken ineens wel erg disproportioneel hoog. En dan op het hoogste duin, was dat een vuurtoren of zo?
Het lijkt erop dat Hans een beetje aan de haal is gegaan met de werkelijkheid. Het is een mooi schilderij en het hangt in het Rijksmuseum in Amsterdam, dus er zal zowel artistiek als historisch niet veel op af te dwingen zijn. Maar ik had toch liever een foto gehad!

Het dorp dat afgebeeld is, is trouwens niet Noordwijk, maar Wijk aan Zee. Te herkennen aan de typische kerktoren, het extreem hoge Vuurbaakduin aan de zuidkant en de Vuurbaak er boven op.
Rienk Slings
Dat verklaart alles! Dank!